Jager (m/v)

Wat heb jij geleerd over onze hele verre voorouders? Dat de mannen gingen jagen, de vrouwen verzamelden? Ik luisterde deze aflevering van Onbehaarde Apen, de wetenschapspodcast van de NRC, waarin dit beeld wordt ontkracht. Op basis van de kennis opgedaan in de afgelopen tientallen jaren kun je niet anders concluderen dat vrouwen net zo goed jagers waren als mannen. En dat er ook machtige vrouwen waren, begraven met alle poespas erbij.

Ik vond het een wonderlijke aflevering om naar te luisteren. Ten eerste omdat het het al heel lang bekend is dat vrouwen net zo goed jagers waren als mannen. Het collectieve beeld van de jager/verzamelaar is echter nauwelijks aangepast op basis van die kennis. De patriarchale blik van de allereerste antropologen hebben ons totaal op het verkeerde spoor gezet. Met een blinde vlek voor het jagende vrouwelijk schoon dat in de graven werd gevonden en in de diepste wouden van onze wereldbol rondliepen, werd het verhaal over de sterke man en de verzorgende vrouw steeds maar weer bekrachtigd. En op het moment dat dit dominante verhaal werd ontkracht door nieuwe vondsten, werd er steeds een nieuwe verklaring gezocht zodat de man de sterke jager blijft en de vrouw de zwakke zorgende. In werkelijkheid is er veel variatie te vinden in de rolverdeling in stammen die nu nog leven én zijn er statisch gezien net zoveel vrouwelijke jagende skeletten gevonden als mannelijke.

Het tweede wonderlijke vond ik dat je de hele aflevering luistert naar twee mannen, wetenschapsjournalisten waarvan één zichzelf ziet als een feminist, die hoogst verbaasd zijn over dit feit. Al tientallen jaren geleden ontkrachtten (vrouwelijke) wetenschappers het dominante verhaal over de jagers-verzamelaars, dus ze vragen zich af waarom nu pas hun eigen beeld wordt aangepast. Ze klinken oprecht verontwaardigd over hun eigen gebrekkige wereldbeeld. Tijdens het luisteren moest ik er om gniffelen. Tegelijkertijd vond ik het een triest gegeven. Twee progressief denkende mannen bij wie nu pas de schellen van de ogen vallen. Aan de andere kant, als je het eenmaal hebt gezien, kun je het niet meer ontzien. Zij zien nu alles wat ze tegenkomen met een nieuwe blik.

Deze aflevering is zeer de moeite waard om te luisteren. Als je daar geen tijd voor hebt, onthoudt dan dit: vrouwen joegen ook.

Door |2021-01-18T17:53:45+02:0019 januari 2021|flow, vrouw|0 Reacties

Ondertussen gebeurde dit

Goed dat je me even laat terugdenken aan Schwartz en aandacht vraagt voor Elbakyan (van Sci-Hub), Frank!

Swartz kwam in opspraak in 2011 toen hij 4 miljoen academische artikelen had gedownload uit de online JSTOR bibiotheek. Naar eigen zeggen om deze in het publiek domein weer beschikbaar te stellen, omdat academisch onderzoek door publiek geld wordt gefinancierd. Het is daarom moreel onjuist om dit achter een betaalmuur te zetten, volgens Swartz. Hij werd gearresteerd en dreigde te worden veroordeeld tot 50 jaar gevangenisstraf en een boete van 1 miljoen dollar boven zijn hoofd. De rechtszaak en de eisen van de aanklager werden door veel experts in twijfel getrokken. Het zorgde er helaas voor dat Swartz besloot zelf uit het leven te stappen. Een gemis dat nog altijd doordreunt in de geschiedenisboeken van het internet.

Gemis inderdaad.

[…]op de dag dat Trump van alle grote sociale netwerken wordt verbannen, werd het account van Sci-Hub eveneens verbannen van Twitter. Sci-Hub is een website die gratis toegang geeft tot academische artikelen die normaliter achter een betaalmuur zitten. De oprichtster van Sci-Hub is Alexandra Elbakyan, een 32-jarige programmeur uit Kazachstan. Vanwege haar werk zou je kunnen zeggen dat ze de spirituele opvolger van Swartz is. Elbakyan ligt op dit moment onder vuur door rechtszaken met Elsevier, Wiley en ACS.

[…]

Ik hoop dat Elbakyan er beter vanaf komt dan Aaron Swartz destijds. Maar ik heb er eerlijk gezegd geen goed gevoel over.

Zorgelijk inderdaad.

Door |2021-01-14T18:00:49+02:0014 januari 2021|flow|0 Reacties
Ga naar de bovenkant